Scroll omlaag naar inhoud

De Visie op de Ruimtelijke Kwaliteit van het hoofdwegennet van Oost Nederland geeft op een samenhangende manier de kenmerken en kwaliteiten van de A- en N-wegen weer en koppelt deze aan een toekomstperspectief. Het geeft richting voor nadere uitwerking in aanleg-, onderhouds-, en renovatieprojecten en benoemt concrete kansen met betrekking tot bijvoorbeeld duurzaamheidsmaatregelen. De visie heeft betrekking op alle wegen in beheer bij Rijkswaterstaat binnen Gelderland, Overijssel en een klein deel van Drenthe. In totaal zo’n 700 kilometer aan weglengte.

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

Het hoofdwegennet binnen Oost Nederland doorkruist een zeer gevarieerd landschap. Van grote rivieren tot de stuwwallen en bossen van de Veluwe en Sallandse Heuvelrug. Van veenontginningen tot coulissenlandschappen. De overgangen tussen deze afzonderlijke landschapstypen zorgen voor een bijzondere beleving vanaf de snelweg. Met scherpe contrasten en gradiënten, tussen open en gesloten, hoog en laag, nat en droog. Het wegennet binnen Oost Nederland heeft een zeer sterke binding met het landschap.

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

De tracering, hoogteligging en de inrichting van de weg volgen veelal uit het landschap en zijn ingezet ten dienste van een sterke beleving hiervan. Sprekende voorbeelden van dergelijke ‘landschappelijke wegen’ zijn onder meer de A1, A18, A28 en de A50. Het gebied is rijk aan ‘specials’ van fraaie inpassing van wegen. Met onder meer insnijdingen in stuwwallen, royale rivierkruisingen en fraaie integratie van cultuurhistorie en landschapselementen in de snelwegomgeving. 

Deze kwaliteiten staan in toenemende mate onder druk door allerlei ontwikkelingen op en rond de weg. Denk aan de komst van grote bedrijventerreinen, energielandschappen, woningbouw en uitbreiding en aanpassing van het wegennet zelf. 

Vanuit een rijke traditie van inpassing en vormgeving biedt de visie handreikingen voor het behouden, versterken en ontwikkelen van de ruimtelijke kwaliteit van het weglandschap. Daarbij anticiperend op de dynamiek en inpassingsopgaven van de toekomst. Met oog voor de belangen en beleving van de weg vanuit de omgeving. De essentie van de visie is gevat in vier pijlers. 

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

1. De landschappelijke omgeving domineert met sterke contrasten en leesbare identiteit
Waardeer de snelweg als meest bezochte openbare ruimte van Nederland. Waarbij het landschap op een aantrekkelijke manier beleefd kan worden en zowel de weg als omgeving met zorg zijn ontworpen.

2. De inrichting van het snelweglandschap kenmerkt zich door herkenbaarheid, samenhang en continuïteit 
De inrichting van de weg kenmerkt zich door een aantal basisprincipes, gekoppeld aan netwerk-, route- traject- en/of lokaal niveau. Herkenbaar: een weg met een onderscheidende identiteit, met knooppunten en aansluitingen als herkenbare accenten en oriëntatiepunten. Samenhangend: een weg die onderdeel uitmaakt van een netwerk en eenduidig is vormgegeven. Rustig: een weg die van zichzelf niet teveel aandacht vraagt, zonder saai te zijn voor de weggebruiker. 

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

3. De snelwegomgeving draagt bij aan een duurzame en circulaire leefomgeving
Zet in op een integrale visie op duurzaamheid voor elke specifieke weg. Koppel dit aan het inpassingsconcept van de weg. Voorkom een bingo van losse duurzaamheidsingrepen. 

4. De dynamische snelwegomgeving wordt benaderd als integrale gebiedsopgave
Ontwikkelingen en veranderingen op en rond de weg worden gezien als integrale gebiedsopgave. Waarin gesprek tussen belanghebbenden bijdraagt aan een hoge ruimtelijke kwaliteit. Meervoudig ruimtegebruik is hierin uitgangspunt. 

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

De vier pijlers van de visie zijn uitgewerkt in overwegingen voor ruimtelijke kwaliteit. Dit zijn handreikingen voor het behouden, versterken en ontwikkelen van de ruimtelijke kwaliteit, beheer en onderhoud en voor afstemming en communicatie. Voor elke weg als geheel (route-niveau), de trajecten binnen een weg, en de knooppunten, aansluitingen en specials zijn deze specifiek uitgewerkt.

Copyright NOHNIK architecture and landscapes

Jaar: 2021
Type: regionale visie, landschap
Opdrachtgever: Rijkswaterstaat
Omvang: ca. 8.600 km2 studiegebied, 700 kilometer aan weglengte
Status: visie afgerond en vastgesteld